دوشنبه ، ۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۶
خانه / علمی و آموزشی / ماه گرفتگی چیست؟

ماه گرفتگی چیست؟

ماه گرفتگی چیست؟

ماه گرفتگی چیست

ماه‌گرفتگی تنها زمانی اتفاق می افتد که ماه کامل باشد. یک ماه گرفتگی کامل زمانی اتفاق می افتد که خورشید، زمین و ماه به صورت کامل در یک خط قرار بگیرند.

هر حالتی دیگر به غیر از این، سبب ایجاد ماه‌گرفتگی جزئی خواهد شد و یا اصلا هیج گونه ماه‌گرفتگی رخ نخواهد داد. توضیح رخداد ماه گرفتگی با درک اولیه از مکانیک آسمانی امکان پذیر است.

به دلیل اینکه مدار ماه به دور زمین و مدار زمین به دور خورشید در صفحه ی تقریبا متفاوتی قرار دارند، تطبیق کامل برای رخداد یک ماه گرفتگی در هر ماه قمری صورت نمی پذیرد. ماه گرفتگی کامل در طول زمان گسترش می یابد (به صورت آنی اتفاق نمی افتد) و کل رویداد چندین ساعت طول می کشد.

زمین در طول ماه گرفتگی دو سایه بر روی ماه می اندازد:

Umbra (به زبان رومانی، سایه): سایه کامل و تاریک

Penumbra (به زبان رومانی، سایه روشن): سایه جزئی (نیم سایه) که در قسمت بیرونی قرار می گیرد.

ماه در موقعیت های مختلفی از این سایه ها عبور می کند، موقعیت های اولیه و نهایی یعنی زمانی که ماه در نیم سایه – Penumbra – قرار دارد، قابل توجه نیستند. بنابراین بهترین حالت یک ماه گرفتگی زمانی است که ماه در سایه – Umbra – قرار می گیرد و تقریبا در اواسط زمان کل یک ماه‌گرفتگی رخ می دهد.

ماه گرفتگی کامل پدیده ای عجیب در میان اتفاقات نجومی است. از زمانی که ماه به وجود آمده است (تقریبا 4,5 میلیارد سال قبل) به میزان 4 سانتی متر در سال از کره ی زمین دور می شود. وضعیت کنونی ماه بسیار کامل است به طوری که در حال حاضر در فاصله ای از زمین قرار دارد که می تواند سایه زمین را به صورت کامل پوشش دهد. ولی میلیاردها سال بعد این اتفاق دیگر رخ نخواهد داد.

ماه گرفتگی جزئی:
این نوع ماه گرفتگی زمانی اتفاق می افتد که بخشی از ماه از میان سایه ی اصلی زمین عبور می کند. با این حال، بسته به آن قسمت از ماه که از میان سایه ی اصلی زمین عبور می کند این نوع ماه گرفتگی گاهی قابل مشاهده نیست. این نوع ماه گرفتگی را می توان با چشم غیر مسلح به آسانی مشاهده نمود.
دز این نوع، آن بخش از ماه که در معرض سایه قرار دارد در مراحل اولیه به رنگ سرخ در می آید. حدود 30 درصد از موارد ماه گرفتگی از نوع ماه گرفتگی جزئی هستند.

ماه گرفتگی کامل:
این حالت هنگامی رخ می دهد که ماه به طور کامل در معرض سایه ی اصلی زمین قرار می گیرد. هنگام وقوع ماه گرفتگی کامل، ماه به رنگ سرخ درخشان در می آید. براساس محاسبات نجومی مربوط به سرعت حرکت ماه، ماه گرفتگی کامل ممکن است به مدت 107 دقیقه ادامه داشته باشد. ماه گرفتگی کامل زمانی اتفاق می افتد که ماه کاملا در معرض سایه ی اصلی زمین قرار دارد. مدت زمان آن معمولا یک ساعت است. حدود 35 درصد از موارد ماه گرفتگی از نوع ماه گرفتگی کامل هستند.

باید خاطرنشان ساخت که تماشای ماه گرفتگی با چشم غیر مسلح بر خلاف خورشید گرفتگی هیچ گونه خطری به همراه ندارد. ماه قبل و بعد از وقوع پدیده ی ماه گرفتگی به طور شگفت انگیزی درخشان به نظر می رسد و این امر به خاطر بازتاب نور خورشید بر روی سطح ماه است. به طور میانگین سالانه دو مورد ماه گرفتگی اتفاق می افتند.

ماه‌گرفتگی نیم سایه:
این نوع گرفت دارای حداقل جذابیت و مشغول کنندگی از انواع گرفتگی است، چرا که ماه در سایه ی ضعیف بیرونی زمین است.
وقتی رخ می دهد که ماه در نیم سایه ی زمین قرار می گیرد به نحوی که خورشید به صورت یک قرص بریده از پشت زمین بر ماه می تابد.

میثم علی‌پور – ماهنامه نجومی ساروس

همچنین ببینید

شربت تیماسین 120 میلی لیتری

شربت تیماسین یک شربت گیاهی است که از عصاره هیدروالکلی مرزنجوش و آویشن باغی ساخته …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *